Um 19.600 voru starfandi í byggingarstarfsemi og mannvirkjagerð í júlí, 2,3% færri en ári fyrr, og samdrátturinn hefur aukist milli mánaða eftir að tólf mánaða meðaltalið tók að lækka í fyrsta sinn í fimm ár.

Störfum í byggingarstarfsemi og mannvirkjagerð hefur fækkað þrjá mánuði í röð og samdrátturinn hefur aukist eftir því sem liðið hefur á árið, samkvæmt mánaðarskýrslu HMS fyrir september.

Fram kemur í skýrslunni að um 19.600 hafi verið starfandi í greininni í júlí, eða 2,3% færri en í júlí í fyrra. Til samanburðar nam fækkunin 1,4% í júní og 0,6% í maí.

Viðsnúningur eftir fimm ára samfellda fjölgun

Tólf mánaða hlaupandi meðaltal starfandi í greininni, sem jafnar út árstíðasveiflur, hækkaði samfellt frá apríl 2021 fram í mars 2026, eða í tæp fimm ár. Í apríl síðastliðnum snerist þróunin hins vegar við og hefur meðaltalið lækkað lítillega síðan. Þótt breytingin sé enn lítil markar hún viðsnúning eftir langt tímabil samfelldrar fjölgunar starfandi í greininni.

Íbúðafjárfesting dregst saman fimmta ársfjórðunginn í röð

Íbúðafjárfesting dróst saman um 3,7% að raunvirði á öðrum ársfjórðungi samanborið við sama tímabil í fyrra, samkvæmt tölum Hagstofu Íslands, en um 12,1% á fyrsta ársfjórðungi. Fjárfestingin hefur þar með dregist saman fimm ársfjórðunga í röð, allt frá öðrum ársfjórðungi í fyrra, eftir mikinn vöxt á árinu 2024.

Á fyrri helmingi ársins var íbúðafjárfesting 8,3% minni að raunvirði en á sama tímabili í fyrra. Í nýjustu þjóðhagsspá Seðlabanka Íslands, sem birt var í ágúst, er gert ráð fyrir að íbúðafjárfesting dragist saman um 3,3% á árinu í heild en aukist aftur um 3% á næsta ári.

Fullbúnum en ónotuðum íbúðum fjölgar áfram

HMS hefur lokið septembertalningu á íbúðum í byggingu. Samkvæmt talningunni eru tæplega 1.900 nýjar íbúðir fullbúnar en hafa ekki verið teknar í notkun, sem er 32% fjölgun frá marstalningu og 85% fjölgun frá septembertalningu í fyrra. Á sama tíma fækkar íbúðum í virkri uppbyggingu frá síðustu talningu.

Niðurstöður septembertalningarinnar verða kynntar nánar á opnum fundi í húsakynnum HMS þriðjudaginn 22. september.

Gjaldþrotum í greininni fjölgar

Alls urðu 187 fyrirtæki í byggingarstarfsemi og mannvirkjagerð gjaldþrota á fyrstu átta mánuðum ársins, eða um 26% allra gjaldþrota á tímabilinu. Hlutfallið var 23,7% árið 2025 og 27,1% árið 2024, en til samanburðar var það 16,7% árið 2021. Í júlí og ágúst urðu níu fyrirtæki í greininni gjaldþrota, á meðan 71 fyrirtæki var nýskráð.

Heimild: HMS, mánaðarskýrsla september 2026.